Özel DENT ON6 Ağız ve Diş Sağlığı Polikliniği
Toplum Sağlığını Bilgilendirme Serisi
Çene Eklemi Hastalıkları Nelerdir?
Çene eklemi (temporomandibular eklem), alt çeneyi kafatasına bağlayan, konuşma, çiğneme, yutma ve esneme gibi günlük biyomekanik işlevlerin gerçekleşmesini sağlayan karmaşık bir eklem yapısıdır. Çene eklemi rahatsızlıkları; bireylerin günlük aktiviteleri sırasında ağrı veya fonksiyonel kısıtlılık yaşamasına neden olabilen klinik durumlardır.
Diş sıkma ve gıcırdatma (bruksizm), kronik stres, duruş bozuklukları ve eklem içi dokulardaki düzensizlikler çene eklemi rahatsızlıklarının başlıca nedenleri arasında yer almaktadır. Bu rahatsızlıklar çene bölgesinin yanı sıra şu belirtilerle de gözlemlenebilir:
- Kulak ağrısı ve kulak çınlaması (tinnitus)
- Şakak, baş ve boyun bölgesine yayılan ağrılar
- Çiğneme ve esneme esnasında eklemden gelen sesler (klik veya kıtırtı)
- Göz çevresinde basınç veya ağrı hissi
Sorunun temel anatomik nedenlerinden biri, çene kemiğinin eklem yüzeyi ile eklem içinde yer alan eklem diski (artiküler disk) arasındaki uyumsuzluk veya diskin konum değiştirmesidir. Çene ekleminin, gün içerisinde binlerce kez işlev gördüğü ve servikal (boyun) omurga ile diş kapanış ilişkisinden etkilendiği unutulmamalıdır.
Çene Eklemi Hastalığı Tanısı Nasıl Konur?
Çene eklemi rahatsızlıklarında değerlendirme sürecinin ilki ve en önemlisi detaylı bir klinik muayenedir. Uzman diş hekimi; çene hareket açıklığını, çiğneme kaslarındaki hassasiyeti ve eklem seslerini muayene eder.
Gerekli görülen vakalarda, kraniofasiyal yapının bütüncül değerlendirilmesi adına fizyoterapi veya ilgili tıbbi uzmanlık dalları ile multidisipliner bir yaklaşım benimsenebilir. Tanının netleştirilmesi, eklem içi yumuşak dokuların ve sert doku deformasyonlarının incelenmesi amacıyla radyolojik tetkiklerden (panoramik röntgen, dental tomografi) ve Manyetik Rezonans Görüntüleme (MRG) yöntemlerinden yararlanılmaktadır.
Çene Eklemi Hastalıkları İlerler mi?
Çene eklemi rahatsızlıkları müdahale edilmediği takdirde zamanla eklem içi dokularda ve artiküler yapıda aşınmalara neden olabilir. Eklem diskinin fizyolojik konumunu kaybetmesi sonucu çene hareketlerinde kilitlenme, takılma veya geçici yer değiştirmeler (sublüksasyon) gözlemlenebilir.
Bu tür mekanik düzensizliklerin sık tekrarlaması eklem sağlığını olumsuz etkileyebileceğinden, belirtiler fark edildiğinde vakit kaybetmeden uzman bir hekime başvurulması tavsiye edilir.
